Anılarınızı Silemezsiniz Ancak Değiştirebilirsiniz!
Anılar her zaman güzelliklerle dolu değildir. Bazı anılar canımızı acıtır. Anılarınızı silemezsiniz, ancak değiştirmeniz mümkün! Nasıl mı? Detaylar Sağlıkta Haber'de.
Anılar her zaman güzelliklerle dolu değildir. Bazı anılar canımızı acıtır. Anılarınızı silemezsiniz, ancak değiştirmeniz mümkün! Nasıl mı? Detaylar Sağlıkta Haber‘de.
Anılar Şimdi Gözünüzde Farklı Canlanabilir
‘Anılar, anılar şimdi gözümde canlandılar. Anılar anılar beni bu akşam ağlatılar…’ şarkı sözlerinde olduğu gibi. Kimi anılar insanların canını sıkar, hatırlamak bile istemez. Anılar, artık gözünüde farklı canlandırılabilir. Uzun süreli bellekteki bilgilerin yakın zamana kadar değiştirilemeyeceğinin düşünüldüğünü belirten uzmanlar, yapılan çalışmaların belleğin yeniden düzenlenebilir olduğunu ortaya koyduğunu söylüyor.
Anılar Sabit Kalmıyor
Uzun süreli bellekte depolanan anıların sabit kalmadığını belirten Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Gül Eryılmaz, “Uzun süreli bellekte depolanan anılar güçlendirilebilir, zayıflatılabilir ve hatta değiştirilebilir.” dedi. Günümüzde duygusal bellekte depolanan travmatik anıların yeniden yapılandırılmasının mümkün olduğuna dikkat çeken Eryılmaz, özellikle EMDR terapisinin, duygu yüklü bellek içeriklerini hedef alarak bu anıların yükünü azaltmayı amaçladığını aktardı. Bu süreçte anıların silinmediğinin altını çizen Prof. Dr. Eryılmaz, uzman olmayan kişilerce yapılan müdahalelerin ise daha fazla zarar verebileceği konusunda uyardı.
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Gül Eryılmaz, değiştirilemeyeceği düşünülen uzun süreli bellekteki anıların, yapılan çalışmalarla değiştirilebilir olduğunun ortaya çıkması hakkında bilgi verdi.
Uzun süreli bellekteki bilgiler değiştirilebilir!
Belleğimizin çalışan, kısa süreli ve uzun süreli bellek süreçleri aracılığıyla bilgiyi işlediğini dile getiren Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Gül Eryılmaz, “Uzun süreli bellekte depolanan anılar sabit kalmaz; bunlar güçlendirilebilir, zayıflatılabilir ve hatta değiştirilebilir.” dedi.
Yakın zamana kadar, uzun süreli bellekteki bilgilerin değiştirilemeyeceğinin varsayıldığını kaydeden Prof. Dr. Eryılmaz, “Ancak 2000’lerde yapılan bir çalışma, belli ilaçların belleği yeniden düzenleyebileceğini ortaya koyarak belleğin modifiye edilebilir olduğu fikrine ışık tuttu.” şeklinde konuştu.
Anıları Yeniden İşlemek Mümkün
Günümüzde duygusal bellekte depolanan travmatik anıların yeniden yapılandırılmasının mümkün olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Gül Eryılmaz, “Özellikle EMDR (Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme) terapisi, otobiyografik değil ama duygu yüklü (örtük) bellek içeriklerini hedef alarak bu anıların yükünü azaltmayı amaçlar.” dedi.
Amaç anıları silmek değil, anılarla sağlıklı ilişki sağlamak
Bu yaklaşımda amacın, anıları silmek değil, kişilerin anılarla sağlıklı bir ilişki kurmasını sağlamak ve travmanın duygusal etkisini azaltmak olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gül Eryılmaz,, sözlerini şöyle tamamladı: “Böylesine hassas bir süreçte, yalnızca alanında uzman terapistlerin müdahalesi etik açıdan da kritik önem taşır. Amatör müdahaleler, kişiyi daha fazla travmatize edebilir. Dolayısıyla bireylerin bu tür terapötik müdahalelerde ehil kişilerle çalışması hem güvenlik hem de etkinlik açısından en doğru yaklaşımdır.”
EMDR hakkında detaylı bilgi…
EMDR Analizi
“Otobiyografik (açık) bellek içeriğini değil” → Doğru.
EMDR, olayın ne olduğu, nerede, ne zaman gibi olgusal, sözel ve bilinçli erişime açık boyutlarını hedef almaz. Kişi olayı hatırlamaya devam eder, bu bilgilerde bozulma olmaz.“Duygu yüklü (örtük) bellek içeriklerini hedef alır” → Doğru.
Travma sonrası rahatsızlık veren şey genellikle örtük bellektir: bedensel duyumlar, duygular, otomatik tepkiler, tetikleyicilara verilen anlık irkilme/kaçınma yanıtları, işlevsel olmayan inançlar (“ben çaresizim”, “dünya tehlikeli”). EMDR, bu içsel olarak depolanmış ve bilinçli kontrolün dışında çalışan örüntüleri yeniden işlemler.“Anıların yükünü azaltmayı amaçlar” → Doğru.
EMDR’nin temel hedefi, travmatik anının öznel rahatsızlık düzeyini (Subjective Units of Disturbance / SUD) ve bedensel uyarılma seviyesini düşürmektir. Yani “yük” (duygusal, bedensel, bilişsel) azalır.
Teknik Not
Aslında EMDR sadece örtük belleği hedeflemez. Bir yandan da örtük bellekte depolanmış olumsuz inançları (Örn: “Ben değersizim”) olumlu bir inançla (Örn: “Ben yeterince iyiyim”) yeniden ilişkilendirir ve bu yeni inancın duygusal olarak benimsenmesini sağlar. Bu da hem örtük hem de açık bellek sistemleri arasında bir yeniden yapılanma sürecidir. Sağlıkta Haber
